Η αβάσταχτη ελαφρότητα της ελληνικής δημοσιογραφίας

Διαβάζω αυτό στα ΝΕΑ την προηγούμενη εβδομάδα.

Ο γραπτός λόγος είναι όμορφος, αλλά και ιδιαίτερα παραπλανητικός. Σε παρασύρει, σε παίρνει μαζί του, αν τον αγαπάς μπορεί και να αμελήσεις να ελέγξεις αν αυτά που διαβάζεις ανταποκρίνονται, έστω και ελάχιστα, στην πραγματικότητα.

Γιατί η πραγματικότητα, δεν μπορείς να την αγνοήσεις μετά από λίγη ώρα, σου λέει πως αυτό που διαβάζεις δεν είναι παρά ένα κορυφαίο παράδειγμα τσαπατσούλικης, αστήρικτης, γεμάτης ανακρίβειες, μεροληπτικής δημοσιογραφίας, υπό το μανδυα της σοβαροφάνειας. Και κατόπιν εκνευρίζεσαι. Και αρχίζεις να ξαναγράφεις στο blog σου.

Ο Βρανάς ξεκινάει το άρθρο του με ένα πραγματικό καινοφανές επιχείρημα. Για να δικαιολογήσει το γεγονός ότι οι ευρωβουλευτές είναι «πολιτικοί νάνοι», λέει:

«…Από τη μια 736 αιρετοί ευρωβουλευτές και από την άλλη 15.000 διορισμένοι αξιωματούχοι που βρίσκονται στην υπηρεσία της πανίσχυρης Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το αριθμητικό έλλειμμα αποκαλύπτει το δημοκρατικό»

Αφήνεις στην άκρη διάφορες θεμελιώδεις απορίες που μπορούν να δημιουργηθούν στο ζαλισμένο σου κεφάλι (δηλαδή αν ο Βρανάς ενδεχομένως θα προτιμούσε να υπάρχουν 15.000 εκλεγμένοι ευρωβουλευτές και 736 υπάλληλοι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή). Αρχίζεις να ψελλίζεις, διστακτικά μπας και θίξεις το authority που στα λέει αυτά, πως είναι μάλλον αδύνατο οι γραφειοκράτες δημόσιοι υπάλληλοι (όπως είναι στην πραγματικότητα οι υπάλληλοι της Κομισιόν) που κάνουν χίλιες δουλειές και συντάσσουν τα αρχικά στάδια των ευρωπαϊκών νομοθεσιών, να είναι όσοι και οι αιρετοί άρχοντες που εγκρίνουν τη νομοθεσία. Και πως αυτό δεν το υπαγορεύει κανένα δημοκρατικό έλλειμμα της Ένωσης (για το οποίο πολλά άλλα μπορεί να πει κανείς), αλλά, σόρυ κιόλας φίλε Ρούσο, η κοινή λογική. Τουλάχιστον όπου επί γης υπάρχουν δημοκρατίες και οργανωμένα πολιτικά συστήματα.

Η συνέχεια είναι ανάλογη. Υπάρχει μία ολόκληρη παράγραφος που μας ενημερώνει πως «το παιχνίδι στο Ευρωκοινοβούλιο ήταν χαμένο από την αρχή» γιατί έτσι το ’χαν «από γεννησιμιού του» σχεδιάσει (οι…αυτοί, μην ψάχνετε). Για αυτούς τους λόγους, φαντάζομαι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, από τον εν πολλοίς συμβουλευτικό ρόλο που είχε το 1979, τώρα αποτελεί συννομοθέτη στη μεγάλη πλειοψηφία της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Υποψιάζομαι πως αν η κοσμοθεωρία σου συνοψίζεται στο ότι «κάποιοι κακοί τα ελέγχουν όλα, όλα είναι προαποφασισμένα και στημένα», σου είναι λίγο δύσκολο να πιστέψεις πως το Κοινοβούλιο είναι ένας θεσμός που εξελίσσεται με τα χρόνια, με βάση τις πεποιθήσεις και τις ιδεολογικές διαφορές εναλλασσόμενων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων (αυτών δηλαδή που διαπραγματεύονται τις συνθήκες που ενισχύουν της αρμοδιότητες των ευρωπαϊκών οργάνων). Και πως, κυρίως, αυτή η διαδικασία δεν μπορεί ποτέ να θεωρηθεί προαποφασισμένη, εκτός και αν πειστούμε πως η Θάτσερ το 80 είχε, για κάποιο διαχρονικό υπερφυσικό λόγο, τις ίδιες απόψεις για το ρόλο που πρέπει να παίζει το Ευρωκοινοβούλιο με τους σημερινούς πρωθυπουργούς και αρχηγούς κρατών.

Το άρθρο κάνει ένα υπέροχο άλμα λογικής, θεωρώντας πως αφού οι αποφάσεις του Κοινοβουλίου δεν έχουν δεσμευτική ισχύ σε θέματα αγροτικής, βιομηχανικής και δημοσιονομικής πολιτικής, τα υπόλοιπα δεν μετράνε και είναι κουραφέξαλα. Πράγματι γι’ αυτές τις πολιτικές το Κοινοβούλιο έχει συμβουλευτικό ρόλο (χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν έχει περιθώρια να επιβάλλει την άποψη του, για παράδειγμα το Κοινοβούλιο εγκρίνει τον κοινοτικό προϋπολογισμό, δηλαδή το μέγεθος των αγροτικών επιδοτήσεων). Δεν υπάρχει όμως, κανένας απολύτως λόγος κάποιος να θεωρεί ότι η αγροτική πολιτική είναι π.χ. πιο σημαντική από το περιβάλλον, ή η βιομηχανική πολιτική περισσότερο σχετική με την οικονομική κρίση απ΄ ότι οι εργασιακές σχέσεις, η μετανάστευση ή το θέσπισμα αυστηρότερων κανόνων για τις χρηματοοικονομικές συναλλαγές. Ακόμα και έτσι, όμως, σίγουρα δεν είναι η «Πανίσχυρη Ευρωπαϊκή Επιτροπή» (ο Μπαρόζο θα κοκκίνιζε απο περηφάνια με τέτοιο κομπλιμέντο) που έχει τον τελευταίο και αποφασιστικό λόγο, αλλά το Συμβούλιο, δηλαδή οι δημοκρατικά εκλεγμένοι αρχηγοί κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επίσης, δεν ξέρω για σας, αλλά όταν ένα Κοινοβούλιο συναποφασίζει (προσοχή, συναποφασίζει, δεν εκφέρει απλά μη δεσμευτικές απόψεις) για θέματα που, μεταξύ άλλων, αφορούν το περιβάλλον, τις εργασιακές σχέσεις, τη μετανάστευση, την παιδεία και την έρευνα, την υγεία, την προστασία των καταναλωτών, την κοινή αγορά και το εμπόριο ανάμεσα στις χώρες της Ε.Ε., εμένα αυτό δε μου μοιάζει για «περιορισμένο νομοθετικό ρόλο».

Όλα αυτά θα μπορούσαν να ονομαστούν παραλείψεις, παρανοήσεις και ανακρίβειες που πηγάζουν εν μέρει, από την ίδια την πολυπλοκότητα του Ευρωπαϊκού τρόπου παραγωγής νόμων και πολιτικής. Έρχεται όμως το τελευταίο κομμάτι για να μην αφήσει κανένα περιθώριο αμφισβήτησης της προχειρότητας με την οποία γράφονται άρθρα στον ελληνικό τύπο.

Αρχικά αναρωτιέμαι: υπάρχει σοβαρός δημοσιογράφος που να παραθέτει στοιχεία κάποιας έκθεσης χωρίς να παραπέμπει σε αυτήν; Ποιο είναι αυτό το μυστηριώδες Παρατηρητήριο της Ευρώπης και που μπορώ εγώ, ως πολίτης, να βρω την έκθεση αυτή; Ακόμα και αν θέλω να είμαι καλόπιστος προς αυτόν που υπογράφει το άρθρο, πως μπορώ να το κάνω να δεν μπορώ να έχω πρόσβαση στο ίδιο υλικό που χρησιμοποίησε εκείνος για να εξάγει τα συμπεράσματα του; Και αν, βρε αδερφέ, μία υποσημείωση είναι δύσκολο να μπει στην έντυπη έκδοση, πόσο δύσκολο είναι να κοτσάρεις ένα link για την ηλεκτρονική;

Αντίθετα, στη σημερινή εποχή μπορώ με 5 λεπτά ψάξιμο να βρω το καταπληκτικό VoteWatch.eu, και με άλλα 5 λεπτά δημιουργικής εργασίας να δω πως τα δύο μεγάλα κόμματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχουν ψηφίσει κατά τον ίδιο τρόπο τα τελευταία 5 χρόνια κάτω από το 70% των ψηφοφοριών (σίγουρα πολύ διαφορετικό από το σταλινικό 97% που μας λέει το άρθρο). Το ποσοστό είναι παρεμφερές, για τον τελευταίο χρόνο. Και αν το 69% σας φαίνεται ακόμα μεγάλο, δείτε λίγο το πόσο κοντά βρίσκονται το Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα (μέλος του οποίου είναι το ΠΑ.ΣΟ.Κ.) με το Ευρωπαϊκό Κόμμα της Ενωμένης Αριστεράς (στο οποίο συμμετέχουν ΚΑΙ το ΚΚΕ ΚΑΙ ο Συ.ρι.ζα.) Για να σας γλιτώσω τον πονοκέφαλο, το ποσοστό είναι λίγο πάνω από 62%. Θέλετε να πάμε περισσότερο εις βάθος; Για να δούμε τα πως ψηφίζουν τα δύο άκρα, το Ευρωπαϊκό Κόμμα της Ενωμένης Αριστεράς και το ακροδεξιό Ανεξαρτησία/Δημοκρατία. Μπουμπλέ Μπουμπλέ….40% !!!!

Μαγικό; Όχι φυσικά! Απλά όποιος με μεγάλη ευκολία ανατρέχει στις ψηφοφορίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θέλοντας να εξάγει λαϊκίστικα επιχειρήματα (όλοι το ίδιο είναι κτλ κτλ) αγνοεί βασικά χαρακτηριστικά της διαδικασίας. Και ακριβώς επειδή η διαδικασία είναι χρονοβόρα και τρομερά πολύπλοκη, όταν τα θέματα φτάνουν στη Ολομέλεια του Κοινοβουλίου (απ’ όπου προέρχονται και τα στατιστικά αυτά) , τις περισσότερες φορές είναι προϊόντα τέτοιας επίπονης διαπραγμάτευσης και συμβιβασμών, που πλέον οι περισσότερες ομάδες τις ψηφίζουν, ακόμα ακόμα για να μην πάνε χαμένες οι τροπολογίες που έχουν καταφέρει να περάσουν στο σχέδιο νόμου. Έτσι οι Κομμουνιστές ψηφίζουν για να γίνουν νόμος οι δικές τους τροπολογίες, οι Πράσινοι για τις δικές τους και ομοίως όλες οι Κοινοβουλευτικές ομάδες του Κοινοβουλίου. Οι πραγματικές ιδεολογικές μάχες δίνονται στις Κοινοβουλευτικές Επιτροπές. Για να μην αναφέρουμε πως σε όλα αυτά τα ψηφίσματα που συνυπολογίζονται, υπάρχουν και άπειρα που είναι λίγο πολύ κοινής αποδοχής, δηλαδή ψηφίσματα που για παράδειγμα καταδικάζουν την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Νταρφούρ. Έτσι, το ποσοστό «σύγκλισης» μεταξύ των πολιτικών σχηματισμών αυξάνεται, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλοι «είναι ίδιοι».

Η δημοκρατία δεν είναι εύκολη υπόθεση. Η ευρωπαϊκή δημοκρατία ακόμα πιο περίπλοκη. Τις λεπτομέρειες αυτές δεν είναι απαραίτητο να τις γνωρίζει κάποιος, ακριβώς όπως εγώ δεν νιώθω την υποχρέωση να γνωρίζω πως σηκώνεται ένα σπίτι ή πως γιατρεύεται η δισκοπάθεια. Όμως, σ’ αυτές τις πολύπλοκες κοινωνίες που έχουμε φτιάξει, κάποιοι έχουν αναλάβει το ρόλο να γνωρίζουν τις λεπτομέρειες, να κάνουν την έρευνα, να εξάγουν συμπεράσματα και να τα μεταφέρουν με απλό τρόπο στους υπόλοιπους που δεν έχουν τον χρόνο ή τη διάθεση να ασχοληθούν. Ο ρόλος τους δεν είναι ούτε να αναμασούν βολικά στερεότυπα ούτε να προμοτάρουν επιλεκτικές αλήθειες που τους κάνουν να αισθάνονται καλύτερα. Αυτοί οι περίεργοι τύποι λέγονται δημοσιογράφοι, και όσο και αν τους απεχθανόμαστε, μας είναι απαραίτητοι.

Όταν βλέπω τέτοια άρθρα γνώμης από ένα πολύ γνωστό και σεβάσμιο αρθρογράφο της μεγαλύτερης σε κυκλοφορία ελληνικής εφημερίδας, σταματάω να απορώ για το επίπεδο του δημόσιου διαλόγου σε σχέση με τις Ευρωεκλογές.

Η δική μας κρίση

Η παγκόσμια κρίση προήλθε από την κρίση του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Η κατάρρευση τραπεζικών κολοσσών στις Η.Π.Α. συμπαρέσυρε ολόκληρη την παγκόσμια οικονομία.

Η κρίση έχει υπαίτιους. Οι ρίζες της βρίσκονται στην πολιτική της απορρύθμισης των αγορών που πιστά ακολούθησαν Κυβερνήσεις και τραπεζίτες παγκόσμια αλλά και στην Ελλάδα. Η διέξοδος από την κρίση απαιτεί αλλαγή κατεύθυνσης και πολιτικών.

Ως πολίτες ζούμε πέντε χρόνια στη δίνη μιας νεοσυντηρητικής πολιτικής που συσσωρεύει οικονομικά, κοινωνικά, θεσμικά και πολιτικά αδιέξοδα και βιώνουμε τα αποτελέσματα νεοσυντηρητικών πολιτικών που πλήττουν ευθέως τα δικαιώματά μας στην εργασία, στην ασφάλιση, στη ζωή μας, πολιτικών που αποδομούν και συρρικνώνουν το κοινωνικό κράτος, που διαλύουν τη λειτουργία των θεσμών, που διαιρούν την κοινωνία και τους εργαζόμενους, που δίνουν εξουσία πολιτική και οικονομική στα golden boys της αχαλίνωτης αγοραίας λογικής.

Με το πρόγραμμα των 28 δις ευρώ που νομοθέτησε η ελληνική κυβέρνηση παρέχει ενέσεις ρευστότητας και σημαντικές κεφαλαιακές ενισχύσεις στις Τράπεζες, με επιβάρυνση του Δημόσιου και των φορολογουμένων, αλλά η ενίσχυση αυτή δε φτάνει έγκαιρα και με επωφελείς όρους στην πραγματική οικονομία, τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, που πλήττονται από την κρίση.

Οι εργαζόμενοι στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδας βιώνουμε μια αυταρχική, άδικη και πρωτοφανή πολιτική εκ μέρους της διορισμένης από την Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας διοίκησης που πλήττει βάναυσα την κουλτούρα της τράπεζας, την αξιοπρέπεια και το φιλότιμο όλων των εργαζομένων στην Εθνική Τράπεζα.

Τα τελευταία χρόνια τα μέλη της διοίκησης του κ. Αράπογλου:

Προσπάθησαν με κάθε τρόπο να αλλοιώσουν το χαρακτήρα, τη φυσιογνωμία, τον εθνικό και αναπτυξιακό ρόλο της Ε.Τ.Ε. Μιλούν μόνο για την αξία και την ανταμοιβή του μετόχου χωρίς να δείχνουν το παραμικρό ενδιαφέρον για τη θέση των εργαζομένων, για την ελληνική κοινωνία, για την ανάπτυξη της χώρας. Πιστεύουν και θέλουν να μετατρέψουν την Ε.Τ.Ε. από μια ιστορική, εθνική, κοινωνική τράπεζα σε μια χωρίς ταυτότητα επιχείρηση με βραχυπρόθεσμα κέρδη και υπέρογκα bonus για μια παρέα ολίγων.

Προσπάθησαν με μαζικές προσλήψεις –δήθεν ειδικών Συμβούλων- να καταλάβουν με πειρατική λογική τις θέσεις κλειδιά στην ηγετική πυραμίδα της τράπεζας και να μοιραστούν μέσα από εξωφρενικά προγράμματα stock options τα κέρδη της Τράπεζας.

Προσπάθησαν να καταργήσουν το σύνταγμα των εργασιακών μας σχέσεων -τον Κανονισμό Εργασίας- θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να έχουν λυμένα τα χέρια τους για ατομικές συμβάσεις εργασίας. Ο διοικητής της Εθνικής πρωτοστάτησε στην άρνηση των τραπεζιτών να υπογράφουν κλαδικές συμβάσεις με τους εργαζόμενους, βάζοντας εμπόδιο στον από το Σύνταγμα κατοχυρωμένο θεσμό των ελεύθερων συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Θέλουν δηλαδή: Να προσλαμβάνουν και να απολύουν ελεύθερα. Να αμείβουν χωρίς διαπραγμάτευση με τους εργαζόμενους, χωρίς κανόνες. Να τοποθετούν, να μεταθέτουν, να προάγουν με το απόλυτο διευθυντικό δικαίωμα και με κριτήρια τους ατομικούς στόχους που οι ίδιοι θέτουν. Ευνοούν τα κερδοσκοπικά κεφάλαια έναντι των ασφαλιστικών ταμείων. Αδιαφορούν για τους σημαντικούς κινδύνους που με τις επιλογές τους για βραχυπρόθεσμα κέρδη έχει αναλάβει η Τράπεζα εντός και εκτός Ελλάδας.

Αυτή η πολιτική της Διοίκησης που πλήττει ευθέως την κουλτούρα, το χαρακτήρα και τη φυσιογνωμία της Εθνικής Τράπεζας, σε βάρος των εργαζομένων και της ελληνικής κοινωνίας δεν μπορεί να συνεχιστεί.

Τώρα είναι επιτακτική ανάγκη υπό τις παρούσες συνθήκες της οικονομικής κρίσης και της ανάγκης για στήριξη της πραγματικής οικονομίας να ενισχυθεί ο δημόσιος έλεγχος της Εθνικής Τράπεζας, αποτελώντας ένα ισχυρό αναπτυξιακό εργαλείο προς όφελος της εθνικής οικονομίας, των εργαζομένων και της ελληνικής κοινωνίας.

Ο Σύλλογος Υπαλλήλων Εθνικής Τράπεζας με την παράταξη της Δημοκρατικής Συνδικαλιστικής Ενότητας στο τιμόνι έδωσε και θα συνεχίσει να δίνει και να κερδίζει καθημερινές συνδικαλιστικές και δικαστικές μάχες στο πλευρό των εργαζόμενων.

*Ο Χρήστος Ασπιώτης είναι υπάλληλος της Εθνικής Τράπεζας και υποψήφιος της Δημοκρατικής Συνδικαλιστικής Ενότητας στις εκλογές του Συλλόγου Υπαλλήλων Εθνικής Τράπεζας που διεξάγονται από τις 6 έως τις 11 Απριλίου σε όλη την Ελλάδα.

Η πολιτική επιστρέφει

Μετά από πέντε χρόνια χρόνια πλήρους αποπολιτικοποίησης της κοινωνίας, της δημόσιας συζήτησης και των ίδιων των πολιτικών κομμάτων φαίνεται ότι ήρθε ο καιρός να επιστρέψει και πάλι η κανονικότητα και η πολιτική στο προσκήνιο.

Επί 4,5 χρόνια βιώσαμε ένα παράδοξο πολιτικό σκηνικό που αποτελούνταν από τους εξής παίκτες: 1) Μία κυβέρνηση που ήρθε με μεγάλες προσδοκίες και πολύ γρήγορα διαψεύστηκαν. 2) Ένα ΠΑΣΟΚ ανεμικό που δεν ήξερε σε ποια κατεύθυνση πήγαινε με έναν πρόεδρο που έμοιαζε πολιτικά μελλοθάνατος, φοβόταν και υποπτευόταν τους πάντες και παρακολουθούσε απλώς το παζάρι που στηνόταν γύρω του για τον αντικαταστάτη του. 3) Ένα ΚΚΕ που βολεύτηκε από την παρουσία της δεξιάς στην κυβέρνηση, την στήριξε και ταυτόχρονα χτυπούσαν μαζί το ΠΑΣΟΚ για όλα τα κακά του παρελθόντος, του παρόντος και του μέλλοντος. 4) Τον Συνασπισμό που σε ρόλο πολιτικής Καλομοίρας γνώριζε ανεξήγητη επιτυχία. 5) Το ΛΑΟΣ που προσπαθούσε να αποποιηθεί το ρόλο του ακροδεξιού κόμματος εγκαταλείποντας τον ρατσιστικό και εθνικιστικό λόγο του. 6) Απολιτικ ψηφοφόρους που υπνοτισμένοι από την μαγεία του Καραμανλή ξεσπούσαν στο ΠΑΣΟΚ επειδή η κυβέρνηση αδυνατούσε να δώσει λύσεις.

Μέσα σε όλο αυτό το κλίμα η πολιτική είχε εξαφανιστεί και μαζί της και η κανονικότητα στην ελληνική πολιτική σκηνή. Γι' αυτό είδαμε και το ΠΑΣΟΚ για μεγάλο χρονικό διάστημα να έχει ως κύριο αντίπαλο τον Συνασπισμό και όχι τόσο τη Νέα Δημοκρατία. Τα γκάλοπ είχαν τρελαθεί και έδειχναν τον Τσίπρα να ετοιμάζεται να πρόεδρος αξιωματικής αντιπολίτευσης την ώρα που ΚΚΕ και ΛΑΟΣ συμφωνούσαν σε περισσότερα θέματα από οποιονδήποτε άλλο συνδυασμό κομμάτων.

Και κάπου εκεί ήλθε το τέλμα και η κανονικότητα φαίνεται να έχει επιστρέψει. Τα γκάλοπ επιτέλους αποτυπώνουν το θυμό της κοινωνίας για την χειρότερη κυβέρνηση της μεταπολίτευσης. Δείχνουν μία υγιή αντίδραση του κόσμου που παρόλο κι αν δεν εμπιστεύεται και δεν έχει πεισθεί ιδιαίτερα ότι πρέπει να δώσει την ευκαιρία στο ΠΑΣΟΚ να κυβερνήσει, ξέρει ότι πρέπει να φύγει αυτή η κακή κυβέρνηση. Το ΠΑΣΟΚ επανήλθε στο παιχνίδι της εξουσίας, σε πλεονεκτική μάλιστα θέση και με τον πρόεδρό του απελευθερωμένο με τον αέρα που του δίνουν τα γκάλοπ να ασχολείται με το πως θα κάνει το κόμμα του κυβέρνηση και όχι πώς θα καθαρίσει το Βενιζέλο ή πού το πάει ο Σημίτης. Ο Συνασπισμός επανήλθε στα φυσιολογικά ποσοστά του με διαρκώς φθίνουσα πορεία και ο Καρατζαφέρης έβγαλε τη μάσκα του δεξιού και εμφάνισε το γνωστό ακροδεξιό πρόσωπό του.

Και μέσα σε όλα αυτά φαίνεται ότι ήρθε η ώρα για σοβαρές πολιτικές αποφάσεις από όλα τα κόμματα. Η οικονομική κρίση έστω και αν δεν αναλύθηκε πολύ σοβαρά από τα κόμματα, αποτέλεσε αφορμή για παραγωγή πολιτικής. Όχι από τη Νέα Δημοκρατία αλλά από το ΠΑΣΟΚ που, εκμεταλλευόμενο την έλλειψη σύγχρονων δομών στο ελληνικό κράτος, κατέθεσε ένα πακέτο προτάσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης με αναπτυξιακό όραμα, που έθεσε ευδιάκριτα τα όρια που το χωρίζουν από τη Δεξιά. Ταυτόχρονα, αφού φαίνεται να έχει κλειδώσει την πόρτα εξόδου των αριστερών ψηφοφόρων του, επιχειρεί άνοιγμα στο μεσαίο χώρο τον οποίο και φαίνεται να έχει επανακαταλάβει. Η επιστροφή του Σημίτη είναι ένα ακόμα βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση που, όπως φαίνεται, θα συνοδευτεί και με την κατάθεση επιπλέον προγραμματικών θέσεων και περαιτέρω εξειδίκευση των προτάσεων. Η απολιτίκ μέθοδος της στείρας διαφωνίας σε όλα έχει αντικατασταθεί από την διαφωνία με παράλληλη κατάθεση προτάσεων.

Στην πολιτική καλείται να επιστρέψει και η Νέα Δημοκρατία. Η απώλεια του μεσαίου χώρου αναπόφευκτα την φέρνει στο δίλημμα (ακρο)δεξιά ή αριστερά (δηλαδή κέντρο). Και η απόφαση για το ποιο δρόμο θα επιλέξει θα φανεί πολύ καθαρά από τον τρόπο που θα αντιμετωπίσει το θέμα της ασφάλειας του πολίτη, ένα κατ' εξοχήν προνομιακό θέμα για τη δεξιά. Έχοντας από τη μία πλευρά τον ΛΑΟΣ που θα ήθελε να δει τα τανκς στους δρόμους και μαζικές απελάσεις μεταναστών και από την άλλη το ΠΑΣΟΚ που έχει πρότερο πετυχημένο πολιτικό βίο επί Χρυσοχοΐδη καλείται να αντιμετωπίσει τη βία και την εγκληματικότητα με τρόπο που, πιστεύω, θα δείξει και πάλι τα δεξιά αντανακλαστικά της. Το ίδιο ισχύει και στο θέμα της εκλογικής συνεργασίας με τον ΛΑΟΣ όπως πολλοί υποπτεύονται.

Τέλος, στην πολιτική φαίνεται να επιστρέφει και η αριστερά. Ο Τσίπρας καταθέτει προτάσεις για την Παιδεία, την οικονομία και άλλα θέματα. Την ίδια ώρα στο εσωτερικό του η ανανεωτική πτέρυγα εκφράζεται πιο ελεύθερα και αντιδρά στην επιχειρούμενη πολιτική της φίμωση και εξόντωση. Ακόμα και το ΚΚΕ στο πρόσφατο συνέδριό του μίλησε πολιτικά και επισημοποίησε τη στροφή του προς τον "σταλινισμό" με έναν διάλογο πιο ανοικτό απ' ό,τι μας είχε συνηθίσει μέχρι τώρα.

Όλα αυτά λοιπόν δείχνουν ότι θα έχουμε τις λιγότερο απολιτικ ευρωεκλογές της τελευταίας 15ετίας.

Ώρα Γιώργου !

Ένα χρόνο μετά το Μάρτιο του 2008 η κατάσταση για το ΠΑΣΟΚ έχει αλλάξει ριζικά.

Πέρυσι τέτοια εποχή, ο κ. Παπανδρέου έστελνε τη βάση του κινήματος μπαρουτοκαπνισμένη, διχασμένη και προβληματισμένη σ' ένα συνέδριο με αμφίβολα αποτελέσματα. Οι εκλογικές αποτυχίες, η αδυναμία του ΠΑΣΟΚ να κερδίσει την κοινή γνώμη ή έστω να πείσει ότι πρόκειται για κόμμα που διεκδικεί με αξιώσεις την εξουσία, η πολυγλωσσία στο εσωτερικό, οι πληγές από την κόντρα ηγεσίας του περασμένου Νοέμβρη, όλα μαζί συνέθεταν μια μίζερη εικόνα που γινόταν ελκυστική μόνο όταν την σατίριζε ο κυρίαρχος τότε του τηλεοπτικού τοπίου κ. Λαζόπουλος.

Αποκλειστικός σκοπός του 8ου συνεδρίου, φάνηκε από νωρίς αυτό, ήταν η απόλυτη επικράτηση του Προέδρου κ. Παπανδρέου και του περιβάλλοντός του στα όργανα, ώστε να ξεπεράσει την ψυχολογική και πρακτική αδυναμία που του προκαλούσε η διαρκής εσωτερική αμφισβήτηση. Αυτή η προσπάθεια αρχηγικής επιβολής οδήγησε σε νέο κύμα εσωστρέφειας με τη διαγραφή του κ. Σημίτη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα.

Ο κ. Παπανδρέου ήξερε ότι αναλάμβανε πλέον μόνος όλες τις πρωτοβουλίες και έπαιρνε πάνω του αποκλειστικά όλη την ευθύνη και όλο το ρίσκο. Με την κριτική από τα μέσα ενημέρωσης να χτυπάει ταβάνι, τα ποσοστά στις δημοσκοπήσεις να πιάνουν πάτο και το χαμόγελο του Αλέξη Τσίπρα να λαμπιρίζει εκνευριστικά, τα συνοφρυωμένα βλέμματα στις κορνίζες του πατέρα Ανδρέα και του παππού Γιώργου, αμφότερων κοσμαγάπητων πρώην πρωθυπουργών, βάραιναν τις ούτως ή άλλως δύσκολες στιγμές του αρχηγού του ΠΑΣΟΚ...

Όμως, τα χειρότερα που προέβλεπαν χαιρέκακα οι Κασσάνδρες δεν ήρθαν. Τα νέα εκλεγμένα όργανα άρχισαν να δουλεύουν, οι επιλογές του κ. Ραγκούση στη θέση του Γραμματέα και του κ. Παπακωνσταντίνου στη θέση του εκπροσώπου Τύπου είχαν θετικό αντίκτυπο, κάτι άρχισε να κινείται διαφορετικά στο ΠΑΣΟΚ. Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας βούλιαζε με το σκάνδαλο του Βατοπεδίου, ο κ. Καραμανλής έκανε το λάθος να προσπαθήσει να καλύψει τη διαφθορά και έχασε το συγκριτικό πλεονέκτημα του αδιάφθορου Πρωθυπουργού που ως τότε δεν άγγιζαν τα σκάνδαλα. Την ίδια στιγμή ο κ. Παπανδρέου δεν έμεινε να καταγγέλει και να παρακολουθεί την πτώση, αλλά εμφανίστηκε σοβαρός και με πρόγραμμα στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης και έδωσε για πρώτη φορά την αίσθηση μιας αξιόπιστης κυβερνητικής λύσης. Ως φυσική συνέπεια μιας ολοκληρωμένης νεκρανάστασης, το ΠΑΣΟΚ πέρασε μπροστά στις δημοσκοπήσεις. Από το Σεπτέμβρη και μετά που η εξουσία σταμάτησε να μοιάζει μακρινό όνειρο, οι από το 2004 υπνωτισμένες κοινωνικές δυνάμεις της βάσης άρχισαν να διασπείρουν δυναμικά στην κοινωνία ότι το ΠΑΣΟΚ είναι πάλι εδώ. Τα κορυφαία στελέχη του κόμματος κατάλαβαν ότι το συμφέρον τους είναι η συστράτευση στην προοπτική της νίκης. Σε μια ολοκληρωτική μεταστροφή της κοινής γνώμης, η Νέα Δημοκρατία άρχισε να τσαλαβουτάει άτσαλα σε μια συνεχιζόμενη κρίση, ενώ το ΠΑΣΟΚ μεγάλωνε τη διαφορά στις δημοσκοπήσεις και παγίωνε την αίσθηση ότι θα είναι ο επόμενος νικητης των εκλογών, όποτε κι αν γίνουν αυτές.

Στην πρώτη ανάγνωση, ο κ. Παπανδρέου πήρε το ρίσκο και του βγήκε. Ναι, είχε απέναντί του μια πολύ κακή κυβέρνηση, ναι, μοίρασε κάπως την εσωκομματική εξουσία όταν του έφυγε το άγχος της αμφισβήτησης, ναι, η διαφαινόμενη προοπτική εξουσίας λειτουργεί πάντα ως συγκολλητική ουσία γύρω από τον αρχηγό. Όμως, αφού εκείνος ήταν που έφταιγε όταν όλα πήγαιναν στραβά, αυτός είναι που πρέπει να πάρει τα εύσημα τώρα που όλα μοιάζουν καλύτερα.

Σε μια δεύτερη πιο προσεκτική ανάγνωση της πολιτικής συγκυρίας, χρειάζεται περισσότερη ψυχραιμία. Το ΠΑΣΟΚ ακόμη δεν κέρδισε. Έχει μπροστά του τις Ευρωεκλογές για το πρώτο έμπρακτο θετικό αποτέλεσμα, ενώ ο κ. Καραμανλής δε φαίνεται διόλου διατεθειμένος να κάνει εθνικές εκλογές και λογικό είναι. Η Νέα Δημοκρατία δε θα φύγει εύκολα, όπως ο κ. Παλαιοκώστας από τις φυλακές Κορυδαλλού.

Ο κ. Παπανδρέου σφύζει από αποφασιστικότητα πια στις δημόσιες εμφανίσεις του και σωστά επικεντρώνει το λόγο του στο πρόγραμμα διακυβέρνησης του κόμματός του. Οι πολίτες χρειάζονται ελπίδα, αλλά πρέπει πρώτα να ξαναπιστέψουν στο πολιτικό σύστημα και μετά να διαλέξουν ποιο κόμμα θα εμπιστευτούν. Το εγχείρημα δεν είναι εύκολο.

Ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ οφείλει από τη μια μεριά να μιλήσει πολιτικά για κάθε ζήτημα και από την άλλη να αποφύγει κάθε επικοινωνιακό λάθος που μπορεί να κοστίσει, γιατί ο κ. Καραμανλής διατηρεί πάντα το πλεονέκτημα της επιλογής της στιγμής των εκλογών. Οφείλει επίσης να καλέσει όλες τις δυνάμεις του ΠΑΣΟΚ σε συστράτευση για ν' αποφύγει τον εφησυχασμό, αλλά και να διασφαλίσει ότι η κοινωνία δε θα φοβηθεί από προκλητικές συμπεριφορές στελεχών, που μπορεί ήδη να κινούνται αλαζονικά σε συγκεκριμένους χώρους σαν να έχουν επανακτήσει την εξουσία.

Απ' αυτό το κάλεσμα συστράτευσης δεν μπορεί να απουσιάζει ο πρώην Πρωθυπουργός κ. Σημίτης, που ακόμη αποτελεί μια ηγετική πολιτική φυσιογνωμία για σημαντική μερίδα όχι μόνο της βάσης του ΠΑΣΟΚ αλλά και του συνόλου της ελληνικής κοινωνίας. Εξάλλου, η ολοκληρωτική αποτυχία της σημερινής κυβέρνησης έχει κάνει ακόμη και παλιότερους επικριτές του κ. Σημίτη να τον αναπολούν. Η παρεξήγηση ανάμεσα στους δύο παλιούς φίλους, τον κ. Παπανδρέου και τον κ. Σημίτη, δεν έχει πια λόγο να υφίσταται. Χρειάζεται μια γενναία κίνηση του ισχυρού και αδιαμφησβήτητου πια ηγέτη κ. Παπανδρέου που θα επαναφέρει δυναμικά στο πολιτικό παιχνίδι τον κ. Σημίτη δίνοντάς του το ρόλο που εκείνος επιθυμεί, κατόπιν συνεννόησης.

Στο ΠΑΣΟΚ που μοιάζει τώρα ενωμένο όσο ποτέ και έτοιμο όσο ποτέ, τώρα είναι η ώρα για τον κ. Παπανδρέου για μια τελευταία εντυπωσιακή κίνηση ενότητας, πριν τις μεγάλες νίκες. Όπως σωστά ο ίδιος δήλωσε, τώρα είναι η δική του ώρα...

Παντού υπάρχει ένας Βύντρα

Έβλεπα σήμερα το πρωί τον Ομπάμα να μιλάει για το σχέδιό του για την οικονομική ανάκαμψη και αμέσως μου ήρθε στο μυαλό ο Καραμανλής! Σοβαρά μιλάω... Έλεγε λοιπόν ο Ομπάμα, μιλώντας για το σχέδιο, ότι το σχέδιο σε καμία περίπτωση δεν εγγυάται την επιτυχία και δεν ειναι δεδομένο ότι όλες οι πτυχές του θα έχουν επιτυχία και θα δουλέψουν όπως πιστεύει η κυβέρνηση Ομπάμα. Και εκεί ακριβώς μου ήρθε στο μυαλό η σύγκριση με τον Καραμανλή!

Μου έκανε εντύπωση το πώς διαχειρίζεται ο Ομπάμα τη δημοφιλία του και πώς τη χειρίστηκε ο Καραμανλής. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, λοιπόν, μέχρι στιγμής δείχνει να χειρίζεται την επιτυχία του και τα υψηλά ποσοστά δημοφιλίας με σύνεση, σεμνότητα και κυρίως ειλικρίνεια απέναντι στον πολίτη. Είναι τουλάχιστον η δεύτερη φορά που τον ακούω εγώ προσωπικά να λέει ότι και λάθη θα κάνει και ότι οι αποφάσεις που θα πάρει μπορεί να μην είναι σωστές. Ξεφεύγει δηλαδή από τον κοινότοπο ξύλινο λόγο των πολιτικών που δεν συνηθίζουν να παραδέχονται λάθη που έκαναν ή να δηλώνουν ξεκάθαρα ότι κάνουν και λάθη και μιλάει σαν ένας κοινός θνητός εκμεταλλευόμενος προφανώς το γεγονός ότι η δημοφιλία του τού επιτρέπει να κάνει και λάθη ή να λαμβάνει μη αρεστές αποφάσεις.

Παρόμοια (αν κ όχι εξίσου υψηλή) δημοφιλία και ανεκτικότητα απολάμβανε και ο Καραμανλής στην Ελλάδα. Το 2004 εξελέγει λίγο πολύ ως σωτήρας, ως ένας άφθαρτος, νέος και δυναμικός πολιτικός που μπορούσε να αλλάξει όλα τα κακώς κείμενα της ελληνικής κοινωνίας και ως σύγχρονος Ράμπο, Spiderman, Superman, Ρομπέν των Δασών, Λεωνίδας και Super Goofy μαζί να αντιμετωπίσει μόνος του τη διαφθορά. Ο ίδιος ο Καραμανλής καβάλησε το κάτασπρο άλογό του, έριξε την πλούσια κώμη του στον ώμο, φόρεσε και το γνωστό θυμωμένο και αποφασιστικό του ύφος, που έχει πέραση και πείθει, και μας έκανε πλάκα επί 5 χρόνια ότι καταπολεμάει τη διαφθορά, ότι τα βάζει με τα συμφέροντα και γενικώς ότι κυβερνάει αυτή τη χώρα με σχέδιο. Όπως ήταν φυσικό και λάθη έκανε και έκανε και ατυχείς επιλογές που δεν είχαν το αποτέλεσμα που περίμενε. Η ελληνική κοινωνία όχι μόνο έδειξε πρόθυμη να τον συγχωρέσει αλλά και υπνωτισμένη από το ύφος του εθνικού υπερήρωά μας πίστεψε ότι ο Καραμανλής όντως εργαζόταν σ'αυτή την κατεύθυνση και πήρε σκληρά μέτρα που μάλιστα είχαν αντίκτυπο! Και σε όσες περιπτώσεις δεν υπήρχε το επιθυμητό αποτέλεσμα (ακόμα και οι σούπερ ήρωες κάνουν λάθη στις μέρες μας...) δεν έφταιγε ο ίδιος, αλλά το ΠΑΣΟΚ!

Ο Καραμανλής, λοιπόν, καταχράστηκε την εμπιστοσύνη και τη συμπάθεια που του έδειξε και ακόμα του δείχνει η ελληνική κοινωνία. Τη χρησιμοποίησε για να προσπαθήσει να μας πείσει ότι εργάζεται σκληρά και να πάρει επάνω του ακόμα και σκάνδαλα και συμπεριφορές που δεν δικαιολογούνται. Γρήγορα όμως ο Καραμανλής κατέρρευσε και έφτασε να χάνει από το ΠΑΣΟΚ του Γιώργου! Αποδείχτηκε ότι τελικά είναι σαν τον φετινό ΠΑΟΚ του Σάντος. Μία εικονική απάτη που βρίσκεται εκεί όπου βρίσκεται με τα ψέμματα. Γιατί δύο γκολ από τον Βύντρα δεν έφαγε κανείς...

Philoxenia...

Με αφορμή την αυριανή Παγκόσμια Μέρα του Μετανάστη αντιγράφω την κοινή δήλωση 14 εκπροσώπων μεταναστευτικών κοινοτήτων στην Ελλάδα με τίτλο «ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΠΛΙΑΤΣΙΚΟΛΟΓΟΙ. ΟΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΕΧΟΥΝ ΔΗΜΟΣΙΑ ΦΩΝΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑ.»

«Εκπροσωπώντας τις κοινότητές μας, συνυπογράφουμε την ακόλουθη δημόσια δήλωση:

Τις τελευταίες μέρες κάποια μέσα ενημέρωσης προβάλλουν σκηνές ορισμένων εξαθλιωμένων μεταναστών που λεηλατούν μαγαζιά αφού προηγουμένως κάποιοι είχαν σπάσει τις προθήκες τους. Φοβόμαστε πως αυτά τα ρεπορτάζ μπορεί να παρεξηγηθούν από έλληνες πολίτες που ενδεχομένως να σχηματίσουν τη γνώμη ότι εκατοντάδες χιλιάδες μετανάστες που ζούμε εδώ είμαστε εγκληματίες. Δηλώνουμε πως η συντριπτική πλειοψηφία των μεταναστών και των προσφύγων δεν είμαστε ούτε πλιατσικολόγοι, ούτε εγκληματίες. Είμαστε ειρηνικοί άνθρωποι, εργάτες και εργάτριες, φοιτητές, μαθητές, μικρά παιδιά που θέλουμε να ζήσουμε μια ζωή με αξιοπρέπεια και ίσα δικαιώματα στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Μη μας στερήσετε αυτή την ευκαιρία, μη μας καταδικάσετε για άλλη μια φορά στη φτώχεια, την εξαθλίωση και το περιθώριο. Γι’ αυτά είναι που αναγκαστήκαμε να εγκαταλείψουμε τις χώρες προέλευσής μας.

Όμως η Ελληνική Κυβέρνηση συνεχίζει να αρνείται τα χαρτιά σε πάρα πολλούς μετανάστες, άσυλο στους πρόσφυγες, υπηκοότητα στα παιδιά μας που ζουν και σπουδάζουν εδώ. Η Ελληνική Αστυνομία, πολλές φορές μας φέρεται ρατσιστικά και βάναυσα, στο Τμήμα Αλλοδαπών, στα Σύνορα και στους δρόμους των πόλεων.

Γι’ αυτό, την Πέμπτη 18 Δεκέμβρη, ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΜΕΡΑ ΤΟΥ ΜΕΤΑΝΑΣΤΗ, μετανάστες και πρόσφυγες κατεβαίνουμε στους δρόμους στην Ελλάδα και σε όλη την Ευρώπη. Στην Αθήνα διαδηλώνουμε μαζί με 40 αντιρατσιστικές οργανώσεις, οργανώσεις νεολαίας και δικαιωμάτων. Διαδηλώνουμε δυναμικά και ειρηνικά για τα δικαιώματα που η Ελληνική Κυβέρνηση και η Ευρωπαϊκή Ένωση μας αρνούνται συστηματικά. Για να αποδείξουμε στην Κοινωνία πως οι μετανάστες έχουν δημόσια φωνή και αξιοπρέπεια.

Καλούμε τους Φοιτητικούς και Μαθητικούς Συλλόγους που αγωνίζονται αυτές τις μέρες στους δρόμους, τα Ελληνικά Συνδικάτα, τις Δημοτικές Αρχές, όλους τους έλληνες πολίτες να κατέβουν μαζί μας στο δρόμο:

Όλοι την Πέμπτη 18 Δεκέμβρη, στις 5 το απόγευμα, στο Σύνταγμα, έξω από τη Βουλή».

Στο σχετικό σχέδιο νόμου που ψήφισε πριν λίγες μόλις μέρες η Ελληνική Κυβέρνηση, τα παιδιά μεταναστών που γεννήθηκαν στην Ελλάδα και εφόσον οι γονείς τους παραμένουν στη χώρα νόμιμα παίρνουν την άδεια του «επί μακρόν διαμένοντος»… Η λογική, το ΠΑΣΟΚ, το ΚΚΕ και ο ΣΥΡΙΖΑ ζητούσαν επίμονα να χορηγηθεί η ελληνική ιθαγένεια στα παιδιά των μεταναστών. Ο «αρμόδιος» κύριος Προκόπης Παυλόπουλος δήλωσε πανηγυρικά ότι η ρύθμιση του «επί μακρός διαμένοντος» είναι ένα μέτρο ένταξης των παιδιών…

Όμως, αναρωτιέμαι… Τα παιδιά που μεγάλωσαν στην Ελλάδα δεν είναι ενταγμένα στην κοινωνία της; Τι τα διαχωρίζει από τους συμμαθητές και φίλους τους που έτυχε να έχουν Έλληνες γονείς; Γιατί τα διαχωρίζει; Σε ποια κοινωνία είναι ενταγμένα αυτά τα παιδιά; Μήπως στην κοινωνία των χωρών των γονιών τους, την οποία δεν έχουν δει ποτέ και για την οποία είναι επίσης ξένα; Γιατί δε δίνουμε μια πατρίδα, ένα μέλλον σ’ αυτά τα παιδιά; Τι κακό έχουν κάνει σ’ αυτόν τον κόσμο και τα θεωρούμε παράνομα, έρμαια των «παιχνιδιάρικων διαθέσεων» κάθε αστυνομικού; Είναι τόσο δύσκολο για μια χώρα όπως η Ελλάδα, που κάποτε έχτισε το μέλλον της μέσω των δικών της μεταναστών, να αποδώσει την ελληνική ιθαγένεια στα παιδιά που γεννιούνται και μεγαλώνουν στο έδαφος της..;

Παιδιά μεταναστών… Παιδιά - φαντάσματα, πολίτες β’ κατηγορίας, οι μελλοντικοί περιθωριακοί, γιατί κάποιος υπουργός έτσι το διάλεξε… Σήμερα δεν μπορούν να βγάλουν χαρτιά νομιμότητας, δεν μπορούν να ταξιδέψουν, δεν μπορούν να εργαστούν, δεν μπορούν να ονειρευτούν. Φόβος και ανασφάλεια… Σύμφωνα με το νόμο μπορεί ν’ απελαθούν και να χωριστούν από τις οικογένειές τους που ζουν νόμιμα στην Ελλάδα. Η παιδική απορία γίνεται κοινωνική παράνοια. Αύριο, ο θυμός τους θα ξεσπάσει στην κοινωνία, ήδη ξεσπάει...

Τις τελευταίες μέρες στην Ελλάδα, χιλιάδες μαθητές διαδηλώνουν στους δρόμους, κάτι θέλουν να πουν στην κοινωνία που έφτιαξαν ή ανέχτηκαν οι γονείς τους. Μεταξύ των μαθητών βρίσκονται και παιδιά μεταναστών… Μαθητές - ταραξίες, μετανάστες - πλιατσικολόγοι, παιδιά μεταναστών - «επί μακρόν διαμένοντα», όλοι «φιλοξενούμενοι» σε μια «αφιλόξενη» κοινωνία που ρυθμίζεται από κανόνες που ορίζουν ανόητες κυβερνήσεις…

Η χώρα των βιρτουόζων

Η γενικευμένη αντιπάθεια ενός μεγάλου -και σε γενικές γραμμές φιλήσυχου- κομματιού της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στην αστυνομία δεν οφείλεται σε κάποια ευρεία «αντιεξουσιαστική» τάση των Ελλήνων, όσο στην ιδιαίτερη σχέση αστυνομίας-πολιτών (και κατ’ επέκταση κράτους-πολιτών) στη χώρα μας. Κατά τη διάρκεια της επαφής του αστυνομικού με τον πολίτη το κεντρικό ερώτημα δεν είναι «ξέρεις τι λέει ο νόμος;», αλλά «ξέρεις ποιος είμαι εγώ;». Και εκεί που οι σχέσεις είναι προσωπικές, το ίδιο συμβαίνει και με τις αντιπάθειες.

Επειδή η σχέση είναι προσωπική και μόνο αχνά διαμεσολαβείται από κανόνες, η επίκληση του νόμου -αυτού του ουδέτερου γραφειοκρατικού κατασκευάσματος που έχει φτιαχτεί για να ξεπερνά τις προσωπικές σχέσεις- θεωρείται εν μέρει και ως εκδήλωση «δειλίας» ή «ανικανότητας». Τόσο οι αστυνομικοί όσο και οι πολίτες έχουμε έμφυτη τη στάση που αποτυπώνεται στο χαρακτηριστικό: «Άσε να το χειριστώ εγώ». Το οποίο δεν σημαίνει τίποτα λιγότερο και τίποτα περισσότερο, απ’ το ότι η εξέλιξη της κατάστασης δεν είναι αμετάκλητη (ένεκα του νόμου), αλλά επιδέχεται χειρισμών, αρκεί να ξέρεις να τους κάνεις. Η επίκληση του νόμου είναι η ύστατη λύση και συχνά υποδηλώνει ότι εκείνος που τον επικαλείται στερείται κάποιων βασικών χαρισμάτων που θα του επέτρεπαν να επιβιώσει και χωρίς αυτόν.

Αυτή η έλλειψη σαφώς καθορισμένων ορίων σημαίνει ότι ο Έλληνας αστυνομικός έχει πολύ μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο θα χειριστεί το ρόλο του, σε σχέση με το μέσο Ευρωπαίο συνάδελφό του, αλλά ταυτόχρονα στερείται ένα μέρος της νομιμότητας που απολαμβάνουν οι τελευταίοι. Αν για παράδειγμα αποκαλέσεις «μαλάκα» έναν Βρετανό αστυνομικό θα βρεθείς δεμένος χειροπόδαρα στο άψε-σβήσε, ανεξαρτήτως του ποιος είναι ο αστυνομικός (ως άνθρωπος) που βρίσκεται απέναντί σου. Για αυτό το λόγο και οι Βρετανοί δεν διανοούνται να το κάνουν, παρά μόνο όταν είναι μεθυσμένοι, δηλαδή όταν δεν έχουν το μυαλό στο κεφάλι τους. Αν, πάλι, αποκαλέσεις «μαλάκα» έναν Έλληνα αστυνομικό τότε κανείς δεν μπορεί εκ των προτέρων να προβλέψει τι θα επακολουθήσει, γιατί η συγκεκριμένη πράξη δεν ερμηνεύεται με βάση κάποιους σταθερούς κανόνες που ισχύουν πάντα και για όλους, αλλά σχετίζεται άμεσα με το κοινωνικό context της συνάντησης και κυρίως με το «ποιος είσαι εσύ» και το «ποιος είναι αυτός». Αν του το πεις αρκετά πειστικά κι αν ο αστυνομικός πιστεύει, πράγματι, πως είναι μαλάκας, τότε μπορεί να το δεχτεί στωικά, να κουνήσει το κεφάλι και να τραβήξει το δρόμο του. Αν είναι τυπικός, αλλά συγχρόνως αναγνωρίζει ότι στη χώρα αυτή μπορεί κανείς που και που να λέει τους αστυνομικούς «μαλάκες», τότε είναι πολύ πιθανό να απαντήσει απλώς: «Σας παρακαλώ πολύ κύριε». Αν δεν πιστεύει ότι είναι μαλάκας και αντιθέτως τα πηγαίνει πολύ καλά με τον εαυτό του, μπορεί να απαντήσει αγέρωχα: «Μαλάκας είσαι και φαίνεσαι». Αν δεν τα πηγαίνει καλά με τον εαυτό του, αν κουβαλάει τρέλα και αν θέλει κάπου να την ξεσπάσει μπορεί και να βρεθείς φυτεμένος. Έχοντας εσωτερικεύσει σε μεγαλύτερο βαθμό το ρόλο του, ο Βρετανός δεν βιώνει τη βρισιά ως προσωπικό ντέρτι και προσβολή, όπως αντιθέτως το νιώθει ο Έλληνας. Ο Βρετανός δεν θα σε ρωτήσει: «Ποιον είπες μαλάκα ρε; Τον Κώστα; Τον Μπάμπη; Τον Μήτσο;». Γνωρίζεις κι εσύ και γνωρίζει κι αυτός ότι ο Κώστας, ο Μπάμπης κι ο Μήτσος δεν έχουν καμία σχέση με τη συγκεκριμένη σύγκρουση.

Η αγριότητα και η ομορφιά αυτής της χώρας έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι τυπικές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις όπως αυτή του αστυνομικού και του πολίτη, οι οποίες είναι πολύ περισσότερο προβλέψιμες ως προς τα αποτελέσματά τους σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, σε εμάς παραμένουν εξαιρετικά απρόβλεπτες και ανοιχτές σε κάθε ενδεχόμενο. Ο πολίτης δεν μπορεί να νιώθει ούτε απόλυτα ασφαλής, όταν δεν έχει τίποτα να κρύψει, αλλά ούτε και καταδικασμένος όταν παραβιάζει το νόμο. Καθώς είμαστε αλλεργικοί στις απόλυτες και ριζικές λύσεις, αφήνουμε πάντοτε ένα αρκετά μεγάλο περιθώριο αυτοσχεδιασμού στον κάθε ρόλο (πολίτης, αστυνομικός, δημόσιος υπάλληλος, πολιτικός κοκ.), το οποίο ο καθένας μας πρέπει να καλύψει με βάση το προσωπικό του ταλέντο και την έμπνευση της στιγμής.

Δεδομένων όλων αυτών, η νέα κατάσταση που διαμορφώνεται από την ολοκληρωτική πόλωση ενός μεγάλου μέρους της ελληνικής κοινωνίας με την αστυνομία αναμένεται να έχει ακόμη πιο παράξενα και πιθανώς καταστροφικά αποτελέσματα, καθώς η πίεση αυτής της πόλωσης θα οδηγεί πολίτες και αστυνομικούς σε όλο και πιο ακραίες εκδοχές του ρόλου τους. Οι πιο ευαίσθητοι μπάτσοι θα ξεσπάνε σε κλάματα κάθε φορά που θα τους στραβοκοιτάζει ο γιος τους, και οι νταήδες θα μας πλακώνουν στα χαστούκια για ψύλλου πήδημα, όπως ακριβώς αποτυπώνεται σε βίντεο που έχει ανέβει τις τελευταίες ημέρες στο ίντερνετ. Όσο επικίνδυνα ανεπαρκής είναι η γνώση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας για κάποιον που θα προσπαθήσει να οδηγήσει στους ελληνικούς δρόμους, τόσο ανεπαρκής θα αναδεικνύεται η γνώση του νόμου στις συναντήσεις των πολιτών με την ελληνική αστυνομία από εδώ και στο εξής, εφόσον παγιωθεί αυτή η ακραία και αμοιβαία έλλειψη εμπιστοσύνης.

Φυσικά και δεν έγινε καμιά επανάσταση στην Ελλάδα τις τελευταίες ημέρες. Απλώς, οι κοινωνικές σχέσεις στη χώρα μας είναι φτιαγμένες για βιρτουόζους που μπορούν να ζουν χωρίς την ασφάλεια και την προβλεψιμότητα που προσφέρουν τα προστατευτικά δίχτυα των κανόνων. Η αυθαιρεσία ονομάζεται επινοητικότητα και η ανασφάλεια γίνεται τρόπος ζωής. Κάποια στιγμή από το άγχος κάποιος θα σπάσει. Όταν σπάσει ο αστυνομικός αρπάζει το περίστροφο, όταν σπάσουμε οι υπόλοιποι αρπάζουμε τα καδρόνια.